Pharmacogenomics

CYP2D6

A highly polymorphic cytochrome P450 enzyme that metabolises a large number of drugs, including several opioids and antidepressants, and activates key prodrugs.

In depth

CYP2D6 activates codeine and tramadol to their more potent opioid metabolites and converts tamoxifen to endoxifen, so its phenotype affects both efficacy and toxicity risk for these drugs; it also inactivates many tricyclic antidepressants, some antipsychotics, and other agents, where poor metabolizers risk higher exposure. Genetic variation ranges from non-functional and decreased-function alleles to gene duplications, giving the full spectrum from poor to ultrarapid metabolizer, summarised by the activity score.

CPIC publishes gene–drug guidelines for CYP2D6 with several drugs, most notably codeine and tramadol, tamoxifen, and a range of psychiatric medicines.

Clinical pearl

CYP2D6 genotype does not predict everything: potent inhibitors such as certain antidepressants can phenocopy a poor metabolizer state in a genotypically normal patient during co-administration.

Example drugs

Codeine Tramadol Tamoxifen Nortriptyline Atomoxetine
TRIn Turkish

CYP2D6

Aralarında birçok opioid ve antidepresanın da bulunduğu geniş bir ilaç grubunu metabolize eden ve önemli ön ilaçları aktive eden, oldukça polimorfik bir sitokrom P450 enzimidir.

CYP2D6, kodein ve tramadolü daha güçlü opioid metabolitlerine aktive eder ve tamoksifeni endoksifene dönüştürür; bu nedenle fenotipi bu ilaçlar için hem etkinliği hem de toksisite riskini etkiler. Ayrıca birçok trisiklik antidepresanı, bazı antipsikotikleri ve başka ajanları inaktive eder; bu ilaçlarda zayıf metabolizörler daha yüksek maruziyet riski taşır. Genetik varyasyon işlevsiz ve azalmış işlevli allellerden gen duplikasyonlarına kadar uzanır ve aktivite skoruyla özetlenen, zayıftan ultra hızlıya tam bir metabolizör yelpazesi oluşturur.

CPIC, CYP2D6 için başta kodein ve tramadol, tamoksifen ve bir dizi psikiyatrik ilaç olmak üzere çeşitli ilaçlara yönelik gen–ilaç kılavuzları yayımlar.

CYP2D6 genotipi her şeyi öngörmez; bazı antidepresanlar gibi güçlü inhibitörler, birlikte kullanım sırasında genotipi normal olan bir hastada geçici olarak zayıf metabolizör benzeri bir durum oluşturabilir (fenokopi).

Updated 24.09.2026 1 views Educational reference — verify against current sources before clinical use.

Read next

Poor MetabolizerZayıf Metabolizör

A CPIC phenotype for a person carrying two non-functional (no-function) alleles of a drug-metabolising enzyme gene, resulting in little or no enzyme activity.

 Ultrarapid MetabolizerUltra Hızlı Metabolizör

A CPIC phenotype for a person with increased drug-metabolising enzyme activity, often from a gene duplication or an increased-function allele, above the normal metabolizer range.

 Activity ScoreAktivite Skoru

A numeric value, assigned to each allele and summed across a diplotype, used mainly for CYP2D6 to translate genotype into a predicted metabolizer phenotype.

 Star AlleleYıldız (*) Alel

A standardised naming system for a specific haplotype of a pharmacogenetically important gene, denoted by an asterisk followed by a number, such as CYP2D6*4.

 Cytochrome P450Sitokrom P450

A superfamily of heme-containing monooxygenase enzymes, located mainly in the endoplasmic reticulum of hepatocytes and enterocytes, that catalyze most phase I oxidative drug metabolism.

 CPIC GuidelineCPIC Kılavuzu

A peer-reviewed, evidence-based prescribing recommendation issued by the Clinical Pharmacogenetics Implementation Consortium for a specific gene–drug pair.