Pharmaceutics & Dosage Forms

Liposome

TRLipozom
Also known as:Liposomal formulation · Lipid vesicle

A spherical vesicle of one or more phospholipid bilayers enclosing an aqueous core, used as a drug carrier that holds hydrophilic drugs in the core and lipophilic drugs within the bilayer.

In depth

Liposomal encapsulation alters distribution and elimination: conventional liposomes are taken up by macrophages of the mononuclear phagocyte system, whereas PEGylated (sterically stabilised) liposomes circulate longer and can accumulate in tumours through leaky vasculature (the enhanced permeability and retention effect). Licensed examples include liposomal doxorubicin, amphotericin B, irinotecan and bupivacaine; lipid nanoparticles used for mRNA vaccines are related but structurally distinct carriers.

Encapsulation can reduce specific toxicities, such as the nephrotoxicity of amphotericin B or the cardiotoxicity of doxorubicin, but may introduce others, such as infusion reactions and palmar–plantar erythrodysaesthesia with PEGylated liposomal doxorubicin.

Clinical pearl

Liposomal and conventional formulations of the same drug (for example, amphotericin B or doxorubicin) have different doses and are not interchangeable; mix-ups have caused fatal overdoses, so prescribe and dispense by full formulation name.

Example drugs

Doxorubicin Amphotericin B Irinotecan Bupivacaine
TRIn Turkish

Lipozom

Sulu bir çekirdeği çevreleyen bir veya daha fazla fosfolipit çift katmanından oluşan, hidrofilik ilaçları çekirdekte, lipofilik ilaçları ise çift katman içinde taşıyan küresel vezikül yapısındaki ilaç taşıyıcısıdır.

Lipozomal enkapsülasyon ilacın dağılımını ve eliminasyonunu değiştirir: konvansiyonel lipozomlar mononükleer fagosit sistemi makrofajlarınca tutulurken PEG'lenmiş (sterik olarak stabilize) lipozomlar dolaşımda daha uzun kalır ve geçirgen tümör damarları aracılığıyla tümörde birikebilir (artmış geçirgenlik ve tutulum etkisi). Ruhsatlı örnekler arasında lipozomal doksorubisin, amfoterisin B, irinotekan ve bupivakain bulunur; mRNA aşılarında kullanılan lipit nanopartiküller ilişkili ancak yapısal olarak farklı taşıyıcılardır.

Enkapsülasyon amfoterisin B'nin nefrotoksisitesi veya doksorubisinin kardiyotoksisitesi gibi belirli toksisiteleri azaltabilir, ancak infüzyon reaksiyonları ve PEG'lenmiş lipozomal doksorubisinle görülen palmar–plantar eritrodizestezi gibi başka toksisitelere yol açabilir.

Aynı ilacın lipozomal ve konvansiyonel formülasyonlarının (örneğin amfoterisin B veya doksorubisin) dozları farklıdır ve birbirinin yerine kullanılamaz; karıştırılmaları ölümcül doz aşımlarına yol açmıştır, bu nedenle reçete ve teslim formülasyonun tam adıyla yapılmalıdır.

Diğer adları:Lipozomal formülasyon
Updated 24.09.2026 1 views Educational reference — verify against current sources before clinical use.

Read next

Parenteral AdministrationParenteral Uygulama

Administration of a drug by a route that bypasses the gastrointestinal tract, usually by injection or infusion (intravenous, intramuscular, subcutaneous, intradermal, intrathecal and others).

 DistributionDağılım

The reversible transfer of a drug from the bloodstream into the interstitial and intracellular fluids and tissues of the body after it has reached the systemic circulation.

 Dosage FormFarmasötik Dozaj Şekli

The physical form in which a drug is manufactured and administered, combining the active substance with excipients, for example a tablet, capsule, solution, suspension, injection, cream, transdermal patch or inhalation powder.

 NephrotoxicityNefrotoksisite

Drug- or chemical-induced damage to kidney structure or function, presenting as acute kidney injury, tubular dysfunction, electrolyte disturbances or progressive chronic kidney disease.

 CardiotoxicityKardiyotoksisite

Drug-induced injury to or dysfunction of the heart, including left ventricular dysfunction and heart failure, arrhythmias, myocardial ischemia, myocarditis, and valvular or pericardial disease.

 Medication Errorİlaç Hatası

Any preventable event that may cause or lead to inappropriate medication use or patient harm while the medication is in the control of a healthcare professional, patient or consumer.