Clinical Pharmacology & Dosing

Therapeutic Drug Monitoring TDM

TRTerapötik İlaç İzlemi
Also known as:Therapeutic drug level monitoring · Drug level monitoring

The measurement of drug concentrations in blood at defined times, interpreted in the clinical context, to individualise dosing so as to maximise efficacy and minimise toxicity.

In depth

TDM is useful when a drug has a narrow therapeutic window, a clear concentration–effect relationship, large interindividual pharmacokinetic variability and an effect that is hard to measure clinically, and when a reliable assay exists. Typical candidates are aminoglycosides, vancomycin, digoxin, lithium, phenytoin, carbamazepine, valproate, theophylline and the immunosuppressants ciclosporin and tacrolimus.

Samples are usually taken at steady state (after ≈4–5 half-lives) as trough concentrations, although peak or AUC-based targets are used for some drugs (e.g., aminoglycosides, vancomycin), and digoxin must be sampled at least 6 hours after a dose, once distribution is complete. For highly protein-bound drugs such as phenytoin, hypoalbuminaemia or uraemia makes the total concentration misleading, so an unbound (free) level or a corrected estimate is preferred.

Clinical pearl

A level is interpretable only with the exact sampling time, dose times and recent dosing history; treat the patient rather than the number, and recheck unexpected results before major dose changes.

Example drugs

Vancomycin Gentamicin Digoxin lithium Phenytoin Tacrolimus
TRIn Turkish

Terapötik İlaç İzlemi

İlaç konsantrasyonlarının belirli zamanlarda kanda ölçülüp klinik tabloyla birlikte yorumlanarak dozun etkinliği en üst düzeye çıkaracak ve toksisiteyi en aza indirecek biçimde bireyselleştirilmesidir.

Terapötik ilaç izlemi, ilacın terapötik penceresi dar, konsantrasyon–etki ilişkisi belirgin, bireyler arası farmakokinetik değişkenliği büyük ve etkisi klinik olarak kolay ölçülemiyorsa ve güvenilir bir analiz yöntemi varsa yararlıdır. Tipik adaylar aminoglikozitler, vankomisin, digoksin, lityum, fenitoin, karbamazepin, valproat, teofilin ve immünosüpresanlardan siklosporin ile takrolimustur.

Örnekler genellikle kararlı durumda (≈4–5 yarılanma ömrü sonrasında) çukur konsantrasyon olarak alınır; ancak bazı ilaçlarda tepe veya EAA (AUC) temelli hedefler kullanılır (ör. aminoglikozitler, vankomisin) ve digoksin örneği dağılımın tamamlanması için dozdan en az 6 saat sonra alınmalıdır. Fenitoin gibi plazma proteinlerine yüksek oranda bağlanan ilaçlarda hipoalbüminemi veya üremi total konsantrasyonu yanıltıcı kılar; bu durumda serbest (bağlanmamış) düzey veya düzeltilmiş tahmin tercih edilir.

Bir ilaç düzeyi ancak tam örnekleme zamanı, doz saatleri ve yakın dönem doz öyküsüyle birlikte yorumlanabilir; sayı değil hasta tedavi edilmeli, beklenmedik sonuçlar büyük doz değişikliklerinden önce yeniden kontrol edilmelidir.

Diğer adları:İlaç düzeyi izlemi · Terapötik ilaç düzeyi izlemi
Updated 24.09.2026 1 views Educational reference — verify against current sources before clinical use.

Read next

Narrow Therapeutic Index DrugDar Terapötik İndeksli İlaç

A drug for which small differences in dose or blood concentration may lead to serious therapeutic failure or serious adverse drug reactions.

 Trough ConcentrationÇukur Konsantrasyon

The lowest drug concentration reached during a dosing interval, measured in practice immediately before the next dose, usually at steady state.

 Steady-State ConcentrationKararlı Durum Konsantrasyonu

The constant plasma drug concentration achieved when the rate of drug administration equals the rate of elimination during repeated dosing.

 Therapeutic WindowTerapötik Pencere

The range of doses or, more usually, plasma concentrations between the minimum effective concentration and the concentration at which unacceptable toxicity appears, within which most patients benefit safely.

 Unbound FractionSerbest Fraksiyon

The proportion of the total plasma drug concentration that is not bound to plasma proteins, expressed as a fraction (0–1) or percentage; only this free drug can cross membranes and interact with receptors.

 Population PharmacokineticsPopülasyon Farmakokinetiği

The study of the sources and magnitude of variability in drug concentrations among individuals in a target patient population, using data pooled from many patients, often with only a few samples each.