Evidence-Based Medicine & Statistics

Primary Endpoint

TRBirincil Sonlanım Noktası
Also known as:Primary outcome · Primary end point

The main outcome measure prespecified in a trial protocol to answer the principal research question, on which the sample size calculation and the main conclusion of the trial are based.

In depth

A good primary endpoint is clinically relevant, objectively and reliably measurable, and fixed before data collection; changing it after the trial has started undermines credibility, which is one reason trials are registered in advance. It may be a single outcome or a composite such as major adverse cardiovascular events (MACE).

Secondary endpoints provide supportive information; if the primary endpoint is not met, positive secondary or subgroup findings are generally regarded as hypothesis-generating unless a testing hierarchy controlling multiplicity was prespecified.

Clinical pearl

With composite endpoints, the component driving the result matters: a benefit driven mainly by a softer component (e.g., hospitalization) is less compelling than one driven by mortality.

TRIn Turkish

Birincil Sonlanım Noktası

Bir araştırmanın temel sorusunu yanıtlamak için protokolde önceden tanımlanan, örneklem büyüklüğü hesabının ve çalışmanın ana sonucunun dayandığı başlıca sonlanım ölçütüdür.

İyi bir birincil sonlanım noktası klinik olarak anlamlı, nesnel ve güvenilir biçimde ölçülebilir olmalı ve veri toplanmadan önce belirlenmelidir. Çalışma başladıktan sonra değiştirilmesi güvenilirliği zedeler; çalışmaların önceden kayda alınmasının bir nedeni de budur. Tek bir sonlanım ya da majör advers kardiyovasküler olaylar (MACE) gibi bileşik bir sonlanım olabilir.

İkincil sonlanım noktaları destekleyici bilgi sağlar; birincil sonlanım noktası karşılanmadığında olumlu ikincil ya da alt grup bulguları, çoklu karşılaştırmayı kontrol eden bir test hiyerarşisi önceden belirlenmemişse genellikle yalnızca hipotez oluşturucu kabul edilir.

Bileşik sonlanım noktalarında sonucu hangi bileşenin belirlediği önemlidir: esas olarak daha 'yumuşak' bir bileşenden (örneğin hastaneye yatış) kaynaklanan yarar, mortaliteden kaynaklanan yarar kadar ikna edici değildir.

Diğer adları:Birincil son nokta · Primer sonlanım noktası
Updated 24.09.2026 0 views Educational reference — verify against current sources before clinical use.

Read next